શ્રીકૃષ્ણને વાદળી કે શ્યામ રંગના કેમ બતાવવામાં આવે છે?
શાસ્ત્રોમાં શ્રીકૃષ્ણને શ્યામ, એટલે કે વરસાદી વાદળ જેવા શ્યામ વર્ણના કહેવામાં આવ્યા છે; ચિત્રોમાં તેને વાદળી રંગથી દર્શાવાય છે.
જવાબ
શાસ્ત્રો અને ભક્તિ કાવ્યોમાં ભગવાન શ્રીકૃષ્ણના વર્ણને "શ્યામ" કહેવામાં આવ્યો છે, જેનો અર્થ છે શ્યામળો કે ઘેરો. તેમને "ઘનશ્યામ" પણ કહે છે, એટલે કે વરસાદથી ભરેલા વાદળ જેવા શ્યામ વર્ણવાળા. ચિત્રકારો અને મૂર્તિકારો આ દિવ્ય વર્ણને વાદળી કે ઘેરા વાદળી રંગથી દર્શાવે છે.
પરંપરામાં તેની કેટલીક પ્રતીકાત્મક સમજૂતીઓ આપવામાં આવે છે. આકાશ અને સમુદ્ર અનંત હોવાથી વાદળી દેખાય છે, તે જ રીતે ભગવાન પણ અનંત અને અસીમ છે. વરસાદી વાદળ તપતી ધરતીને ઠંડક અને જીવન આપે છે, તેમ શ્રીકૃષ્ણ સંસારના તાપથી પીડાતા જીવોને શાંતિ આપે છે. કેટલાક સંતો કહે છે કે ઘેરો રંગ બધાને પોતાનામાં સમાવી લે છે, તેમ ભગવાન સૌને અપનાવે છે.
આ સમજૂતીઓ ભક્તોના ભાવ અને પરંપરામાંથી આવી છે. મૂળ વાત એ છે કે ભક્તો તેમના સુંદર શ્યામ સ્વરૂપનું ધ્યાન કરીને આનંદ પામે છે.