ભગવદ્ ગીતા વર્લ્ડ

ૐ જય જગદીશ હરે

ભગવાન વિષ્ણુ (હરિ)ની એ આરતી જે લગભગ દરેક ઘર અને મંદિરમાં ગવાય છે; 19મી સદીમાં પં. શ્રદ્ધારામ ફિલ્લૌરીએ રચેલી.

મૂળ પાઠ

ॐ जय जगदीश हरे, स्वामी जय जगदीश हरे ।
भक्त जनों के संकट, दास जनों के संकट, क्षण में दूर करे ॥ ॐ जय जगदीश हरे...

जो ध्यावे फल पावे, दुःख बिनसे मन का, स्वामी दुःख बिनसे मन का ।
सुख सम्पति घर आवे, कष्ट मिटे तन का ॥ ॐ जय जगदीश हरे...

मात पिता तुम मेरे, शरण गहूं मैं किसकी, स्वामी शरण गहूं मैं किसकी ।
तुम बिन और न दूजा, आस करूं मैं जिसकी ॥ ॐ जय जगदीश हरे...

तुम पूरण परमात्मा, तुम अन्तर्यामी, स्वामी तुम अन्तर्यामी ।
पारब्रह्म परमेश्वर, तुम सब के स्वामी ॥ ॐ जय जगदीश हरे...

तुम करुणा के सागर, तुम पालनकर्ता, स्वामी तुम पालनकर्ता ।
मैं सेवक तुम स्वामी, कृपा करो भर्ता ॥ ॐ जय जगदीश हरे...

तुम हो एक अगोचर, सबके प्राणपति, स्वामी सबके प्राणपति ।
किस विधि मिलूं दयामय, तुमको मैं कुमति ॥ ॐ जय जगदीश हरे...

दीनबन्धु दुखहर्ता, ठाकुर तुम मेरे, स्वामी रक्षक तुम मेरे ।
अपने हाथ उठाओ, अपने शरण लगाओ, द्वार पड़ा तेरे ॥ ॐ जय जगदीश हरे...

विषय विकार मिटाओ, पाप हरो देवा, स्वामी पाप हरो देवा ।
श्रद्धा भक्ति बढ़ाओ, संतन की सेवा ॥ ॐ जय जगदीश हरे...

तन मन धन सब कुछ है तेरा, स्वामी सब कुछ है तेरा ।
तेरा तुझको अर्पण, क्या लागे मेरा ॥ ॐ जय जगदीश हरे...

રચયિતા: Pt. Shardha Ram Phillauri (1837–1881)

આ આરતીમાં જગતના સ્વામી હરિને પ્રાર્થના કરવામાં આવી છે, જે ભક્તોનાં સંકટ ક્ષણભરમાં દૂર કરે છે. શ્રીકૃષ્ણ પોતે હરિ છે, તેથી કૃષ્ણ-મંદિરોમાં પણ આ આરતી પ્રેમથી ગવાય છે.

ભક્ત કહે છે — જે તમારું ધ્યાન કરે છે, તેને ફળ મળે છે, મનનું દુઃખ મટે છે અને ઘરમાં સુખ-સંપત્તિ આવે છે. તમે જ મારાં માતા-પિતા છો; તમારા સિવાય હું કોનું શરણ લઉં? તમારા વિના મારે બીજો કોઈ આશરો નથી.

તમે પૂર્ણ પરમાત્મા, અંતર્યામી અને પારબ્રહ્મ પરમેશ્વર છો. તમે કરુણાના સાગર અને પાલનહાર છો. તમે એક છો, ઇન્દ્રિયોથી પર છો અને સૌના પ્રાણના સ્વામી છો; હું અલ્પબુદ્ધિ તમને કેવી રીતે મળું?

હે દીનબંધુ, દુઃખ હરનારા, તમારો હાથ લંબાવો; હું તમારા દ્વારે પડ્યો છું. મારા વિષય-વિકાર મટાડો, પાપ હરો, શ્રદ્ધા-ભક્તિ અને સંતોની સેવાનો ભાવ વધારો. અંતે ભક્ત કહે છે — તન, મન, ધન બધું તમારું જ છે, તમને તમારું જ અર્પણ છે.

Author
Pt. Shardha Ram Phillauri (1837–1881)
Note
Several stanzas have small regional variants; this is the most commonly sung form.

આ શ્રેણીમાં વધુ – આરતી, ભજન અને સ્તુતિ